KRİZ YÖNETİŞİMİNDE IMF’İ SİYASAL BİR AKTÖR OLARAK DÜŞÜNMEK: KURAMSAL BİR DEĞERLENDİRME
DOI:
https://doi.org/10.64734/bjss.1-1-08Anahtar Kelimeler:
IMF- Kriz Yönetimi- Küresel YönetişimÖz
Uluslararası finansal krizler, yalnızca ekonomik dengesizliklerin yoğunlaştığı dönemler değil; aynı zamanda uluslararası kurumların rol ve işlevlerinin yeniden tanımlandığı kırılma anlarıdır. Bu krizler, teknik müdahale söylemi ile siyasal karar alma süreçleri arasındaki sınırların bulanıklaştığı bir bağlam oluşturur. Uluslararası Para Fonu, özellikle kriz dönemlerinde artan müdahale kapasitesi ve karar alma etkisiyle, küresel ekonomik yönetişimin merkezî aktörlerinden biri hâline gelmektedir. IMF’in kriz anlarındaki faaliyetleri çoğu zaman makroekonomik zorunluluklar çerçevesinde gerekçelendirilse de uygulanan programlar ve koşulluluk mekanizmaları devletlerin politika alanları üzerinde kalıcı siyasal etkiler üretmektedir. Bu makale, IMF’i kriz dönemlerinde yalnızca teknik bir istikrar sağlayıcı olarak değil, belirli çıkarları, öncelikleri ve söylemsel çerçeveleri olan bir siyasal aktör olarak ele almaktadır. Realist, neoliberal kurumsalcı ve eleştirel yaklaşımlar temelinde geliştirilen kuramsal çerçeve, IMF’in kriz müdahalelerinin nasıl farklı biçimlerde anlamlandırıldığını ortaya koymaktadır. 2008 Küresel Finans Krizi ve COVID-19 Krizi, IMF’in karar alma süreçlerinde teknik gerekçeler ile güç ilişkileri arasındaki etkileşimi görünür kılmakta; kurumun kriz yönetiminde tarafsız bir düzenleyici olmaktan ziyade, küresel ekonomik düzenin yeniden üretiminde etkili bir aktör olarak konumlandığını göstermektedir.
İndirmeler
Referanslar
Broome, A. (2010). The International Monetary Fund, crisis management and the global politics of adjustment. New Political Economy, 15(1), 1–24. https://doi.org/10.1080/13563460903290993
Buira, A. (Ed.). (2005). The IMF and the World Bank at sixty. Anthem Press.
Carr, E. H. (1939). The twenty years’ crisis, 1919–1939: An introduction to the study of international relations. Macmillan.
Cox, R. W. (1981). Social forces, states and world orders: Beyond international relations theory. Millennium: Journal of International Studies, 10(2), 126–155. https://doi.org/10.1177/03058298810100020501
Dreher, A. (2009). IMF conditionality: Theory and evidence. World Development, 37(3), 577–597. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2008.01.007
Easterly, W. (2006). An identity crisis? Examining IMF financial programming. World Development, 34(6), 964–980. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2005.11.010
Gavris, M. (2021). Revisiting the fallacies in Hegemonic Stability Theory in light of the 2007–2008 crisis: The theory’s hollow conceptualization of hegemony. Review of International Political Economy, 28(3), 739–760. https://doi.org/10.1080/09692290.2020.1786431
Gill, S. (1995). Globalisation, market civilisation, and disciplinary neoliberalism. Millennium, 24(3), 399–423.
Gilpin, R. (1981). Growth and expansion. In War and Change in World Politics (pp. 107–155). Cambridge University Press.
Gopinath, G. (2020, April 14). The Great Lockdown: Worst economic downturn since the Great Depression. IMF Blog. https://blogs.imf.org/2020/04/14/the-great-lockdown-worst-economic-downturn-since-the-great-depression/
Güven, A. B. (2012). The IMF, the World Bank, and the global economic crisis: Exploring paradigm continuity. Development and Change, 43(4), 869–898. https://doi.org/10.1111/j.1467-7660.2012.01781.x
International Monetary Fund. (2021). International Monetary Fund annual report 2021: Build forward better. International Monetary Fund. https://doi.org/10.5089/9781513568812.011
Jervis, R. (1978). Cooperation under the security dilemma. World Politics, 30(2), 167–214.
Kentikelenis, A. E., Stubbs, T. H., & King, L. P. (2016). IMF conditionality and development policy space, 1985–2014. Review of International Political Economy, 23(4), 543-582
Kincaid, G., Cohen-Setton, J., & Li, J. (2023). Operational Aspects of IMF Emergency Financing in Response to the COVID-19 Pandemic. IEO Background Paper [Internet].
Lesage, D., McNamara, K. R., & Vermeiren, M. (2013). The IMF, the G20, and the politics of international monetary reform. International Politics, 50(3), 367–388. https://doi.org/10.1057/ip.2013.17
Morgenthau, H. J. (1948). Politics among nations: The struggle for power and peace. Alfred A. Knopf.
Niebuhr, R. (1936). Moral man and immoral society: A study in ethics and politics. Charles Scribner’s Sons.
Ostry, J. D., & Zettelmeyer, J. (2005). Strengthening IMF crisis prevention (IMF Working Paper No. WP/05/206). International Monetary Fund.
Peet, C. (1992). Declining hegemony and rising international trade: Moving beyond hegemonic stability theory. International Interactions, 18(2), 101–127. https://doi.org/10.1080/03050629208434797
Pijl, K. V. D. (2005). Gramsci and left managerialism. Critical Review of International Social and Political Philosophy, 8(4), 499–511.
Presbitero, A. F., & Zazzaro, A. (2012). IMF lending in times of crisis: Political influences and crisis prevention. World Development, 40(10), 1944-1969.
Snidal, D. (1985). The limits of hegemonic stability theory. International Organization, 39(4), 579–614. https://doi.org/10.1017/S002081830002703X
Stiglitz, J. E. (2010). Freefall: America, free markets, and the sinking of the world economy. W. W. Norton & Company.
Truman, E. M. (2006). Reforming the IMF for the 21st century. Peterson Institute for International Economics.
Van Apeldoorn, B. (2004). Theorizing the transnational: A historical materialist approach. Journal of International Relations and Development, 7(2), 142–176.
Verick, S., & Islam, I. (2010). The great recession of 2008–2009: Causes, consequences and policy responses (IZA Discussion Paper No. 4934). IZA.
Vreeland, J. R. (2007). The International Monetary Fund: Politics of conditional lending. Routledge.
Waltz, K. N. (1979). Theory of international politics. McGraw-Hill.
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Kübra Hatice Bildik (Author)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
